---
mahkeme: "Yargıtay"
daire: "2. Hukuk Dairesi"
esas: "2021/8818"
karar: "2022/4743"
tarih: 2022-05-23
bedestenId: "787817500"
alan: hukuk
konu: "Mal rejimi alacağında üçüncü kişiye yöneltilen talebin ayrılması"
ozet: >-
  Davacı kadın, eski eşle birlikte eşin lehine malvarlığı devri yapılan üçüncü kişiye karşı tapu iptali ve tescil, olmazsa katılma alacağı istemiştir. Yargıtay, karşılıksız kazandırmanın Türk Medeni Kanunu (TMK) 229 kapsamında tespit edilebileceğini; ancak üçüncü kişinin, eşin malvarlığının tasfiye borcunu karşılamadığı anlaşılmadan doğrudan katılma alacağından sorumlu tutulamayacağını belirtmiştir. Üçüncü kişiye yöneltilen davanın ayrılması ve eski eş aleyhindeki tasfiye davası ile alacağın tahsil edilip edilemediğinin bekletici sorun yapılması gerektiğinden hükmü bu yönden bozmuş, diğer temyiz itirazlarını onamıştır.
maddeler: [4721/229, 4721/241, 6100/167, 6100/165]
etiketler: ["aile hukuku", "mal rejimi", "katılma alacağı", "üçüncü kişinin sorumluluğu", "bekletici sorun"]
sonuc: "kısmen onama, kısmen bozma"
metinHash: sha256:2ad62caad0fccabc2133f707be1be188a0ba20afc0158cf112dff47af35b0cff
kaynakNotu: "Metin HuggingFace hamzabagirsakci/turkish-court-decisions (CC0-1.0) derleme nüshasından alındı (derlemenin raw_sha256 değeri 7b04aa2b8d5ab32bcfff46acf57650528b58746ff185d6b862f028043a5f2877); satır sonları paragraf ayracına çevrildi, içerik değiştirilmedi. Resmî sayfayla birebir karşılaştırma yapılmadı."
dogrulama: 2026-10-05
yayin: 2026-09-25
---
2. Hukuk Dairesi 2021/8818 E. , 2022/4743 K.

"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi

DAVA TÜRÜ : Tapu İptali ve Tescil - Mümkün Olmaması Halinde Katılma Alacağı

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda bölge adliye mahkemesi hukuk dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı kadın ve davalı ... tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1- Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, davalı ...’ün tüm, davacı kadının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yersizdir.

2- Davacı kadının davalı ... yönünden diğer temyiz itirazlarının incelemesinde;

Karşılıksız kazandırma veya devrin yapıldığının tespit edilmesi halinde, işlemin (tasarrufun) iptaline karar verilemez ve üçüncü kişi davalı olarak gösterilse dahi bu aşamada davacı lehine hüküm altına alınan katılma alacağından sorumlu tutulmaz. Sadece, üçüncü kişi hakkında 229. maddedeki amaç ve doğrultuda lehine kazandırma veya devrin yapıldığının tespiti ile yetinilmelidir. Zira, ancak tasfiye sırasında borçlu eşin mal varlığı ya da terekesinin borcu ödemeye yetmediğinin anlaşılması durumunda, sonradan üçüncü kişi aleyhine TMK'nin 241. maddesine göre eksik kalan miktarla sınırlı olarak alacak davası açılabilecektir. Başka bir anlatımla, borçlu eşin mal varlığı veya terekesi tasfiye borcunu ödemeye yetiyorsa, hiçbir zaman lehine kazandırma yapılan üçüncü kişi davacıya ödenecek katılma alacağından sorumlu tutulmayacaktır.

Mahkemece, mal rejiminin tasfiyesi hakkında nihai karar verilmesiyle başlayan tasfiye süreci, alacak miktarının tahsil edilmesiyle tamamlanır. Borçlu eşin mal varlığının ya da terekesinin tasfiye borcunu karşılamaya yetip yetmediği ancak bu sürecin ilerleyen aşamalarında belli olacağından, üçüncü kişinin daha tasfiyenin başlangıcında (mahkeme kararıyla) borçtan sorumlu tutulması doğru olmaz. O halde, eşle birlikte eşten kazandırma veya devralan üçüncü kişiye karşı dava açılması durumunda, mahkemece yapılması gereken iş; HMK'nin 167. maddesi uyarınca üçüncü kişiye (davalı ...’ya) karşı açılan dava hakkında “ayırma kararı” verilerek davanın ayrı bir esasa kaydının sağlanması; bu davada eski eşe karşı açılan mal rejiminin tasfiyesi davası sonucunun ve alacağa karar verilmiş ise, eşten tahsil edilebilme durumunun HMK'nin 165/1. maddesi gereğince “bekletici sorun” yapılması olmalıdır.

Yukarıda yapılan açıklama ve değerlendirmeler karşısında; mahkemece, davalı ... hakkında açılan dava için, yukarıda açıklanan yönde işlem ve inceleme yapılması gerekirken, davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda 2. bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, hükmün bozma kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümlerin ise yukarıda 1. bentte gösterilen sebeple ONANMASINA, aşağıda yazılı harcın temyiz eden ...'e yükletilmesine, peşin alınan harcın mahsubuna ve 292.10 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, temyiz peşin harcının istek halinde yatıran ....'a geri verilmesine, dosyanın ilgili bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine gönderilmesine oy birliğiyle karar verildi. 23.05.2022 (Pzt.)